Kız Kacirma
Kız Kacırma
Rize'nin bazı yerlerinde kız kacırma yerine "kız cekme" denir. Kızı isteyip de alamayan oglan tarafı, kızı zorla ceker gotururdu. Oglan, bir kac arkadasını yanına alır ve kızı kacırabilecegi bir yerden (bu yer degirmen olabilir, kız ot kesmeye gitmis olabilir, hatta bir imecede calısır olabilir) zorla kacırır. Bu isi yapanlar silahlıdır ve kararlıdır. Uzerine kimse varamaz. Kızın bagırıp cagırması, direnmesi de fayda vermez. Oglan kızı akrabalarından birini akrabalarından birinin evine goturur ve burada kıza zorla sahip olur. Bir kac gun daglık bir yerde de saklanabilirler. Zorla yapılan bu kacırma olayından sonra bu iki aile uzun sure dusmanlık eder ve ancak cok sonraları barısırlar.
Eger kız, sevdigi bir kimseye degil de istemedigi birine veriliyorsa sevgilisi oglan tarafından kacırılmayı bekler. Bu kacırma olayının pek cogu aslında bir pese gitme olayıdır ve bu bazı siyasetci aile buyukleri tarafından tezgahlanmıstır. Eger kız tarafı kızı vermez ve bu evlilik bazı aile buyukleri tarfından uygun gorulurse bu kacırma olayı adeta tezgahlanır. Karsılıklı haberlesme ile uygun zaman kollanır ve kararlastırılır ve oglan kızı zorla kacırmıs olur. burada kızın bagırıp cagırması rol icabıdır. Bir muddet sonra kızın ceyizi kıza gonderilir. Kız tarafı ikna edilerek barıs saglanır
Bazende kız, sevdigine degilde istemedigine verilirdi. Bu durumda sevdigi oglan tarafından kacırılmayı beklerdi. Bu kacırma olayı aslında pese gitmedirde isin ardında bazı aile buyukleri vardır bunlarda kızın istemedigi tarafa verilmesini istemezler ve boyle bir tezgah kurulur. Karsılıklı haberlesilir, uygun bir vakit kollanılır hersey ayarlanır ve sozum ona oglan kızı kacırmıs olur. Burada kızın bagırıp cagırması rol geregi olur. Bir muddet sonra kızın ceyizide gonderilir. Kız tarafı ikna edilerek barıs saglanır veya husumet uzun sure devam eder.
Pese Gitme
Kızın kendi istegiyle ve ailesine karsı tavır alarak anlasmalı bir sekilde oglanla kacmalarıdır. Pese gitme olayı kimse mani olmasın diye gece olur. Herkes uyuduktan sonra, sabaha karsı kız bohcasını hazırlayarak evden cıkar ve dısarda bekleyen oglanla bulusur. Suphesiz bakkala gidiyorum diyerek evden cıkıp gitmek de mumkundur. Pese gitme olayı daha cok gunumuzde gorulen olaylardandır. Kızların ailesine karsı bir bas kaldırma olayıdır. Bazan da ekonomik nedenlere dayanmaktadır. Normal bir evlilik icin her iki tarfında ekonomik gucu yeterli olmayabilir. Pese gitme olayında kız anasının mutlaka haberli oldugu varsayılır. En azından aileden birinin kıza yardımcı oldugu dusunulur.
Pese gitme olayında anlasma kısa zamanda saglanır. Ne var ki kızın ailesini utandıran bir tavır varsa hos karsılanmaz. Pese giden kız uzun sure babasının veya agabeyisinin yuzune gelemez.
Kız kacırma ve pese
gitme olaylarından sonra anlasma saglansa bile dugun
yapılmaz. 1950'li yıllardan sonra hicbir sekilde baslık
parası alınmamaktadır. Rize'de baslık parası, yani yegi,
dugun ve evlenme adetleri arasından tamamiyle kalkmıstır.
